De juiste werkhouding: voorkom klachten op de werkvloer

Een goede werkhouding is een lichaamshouding waarbij spieren, gewrichten en pezen zo min mogelijk worden belast, wat het risico op klachten zoals rugpijn, nekklachten en vermoeidheid aanzienlijk verkleint. Of je nu op kantoor werkt of fysiek werk uitvoert in de installatiebranche: een gezonde werkhouding helpt om klachten te voorkomen en veilig te werken.

Een goede werkhouding, wat wordt daarmee bedoeld?

Een goede werkhouding betekent dat je lichaam zo min mogelijk wordt belast tijdens het werken, doordat spieren, gewrichten en pezen zoveel mogelijk in een natuurlijke en ontspannen positie blijven. Dit helpt om lichamelijke klachten te voorkomen en comfortabeler te werken.

Een gezonde werkhouding gaat verder dan alleen goed zitten of staan. Ook tillen, bukken, knielen en langdurig dezelfde beweging maken hebben invloed op je lichaam. Daarom is afwisseling tijdens het werk erg belangrijk.

Waarom is een goede werkhouding belangrijk?

Een verkeerde werkhouding kan leiden tot concrete gezondheidsklachten:

  • Rugpijn en nekklachten, door langdurige overbelasting van spieren en gewrichten.
  • Vermoeide schouders en tintelingen, door aanhoudende spanning in armen en handen.
  • Verminderde concentratie, doordat het lichaam continu moet compenseren voor een ongunstige houding.

Een goede werkhouding voorkomt deze klachten, vermindert fysieke belasting en zorgt ervoor dat je fitter en energieker door je werkdag komt.

Hoe herken je een verkeerde werkhouding?

Een verkeerde werkhouding herken je aan de volgende signalen:

  • Een stijve nek
  • Pijn in de onderrug
  • Vermoeide schouders
  • Tintelingen in armen en handen
  • Hoofdpijn en concentratieproblemen

Hoe langer deze belasting aanhoudt, hoe groter de kans op langdurige klachten.

Bekijk de arbocatalogus fysieke belasting

Gezonde werkhouding op kantoor vs. fysiek werk

Afhankelijk van je werkomgeving zijn er verschillende risico’s en aandachtspunten. Kantoormedewerkers hebben vooral te maken met beeldschermwerk en langdurig zitten. Monteurs, installateurs of lassers werken juist vaak in belastende houdingen, tillen zwaar of staan langdurig stil.

Werkhouding bij beeldschermwerk

Bij beeldschermwerk voorkom je nek-, rug- en schouderklachten door je werkplek als volgt in te richten:

  • Voeten plat op de grond of op een voetsteun
  • Knieën en heupen in een hoek van ongeveer 90 graden
  • Schouders ontspannen
  • Ellebogen dicht langs het lichaam
  • Beeldscherm op ooghoogte

Beweeg daarnaast minimaal elk half uur, en zit niet langer dan dertig minuten aaneengesloten in dezelfde houding.

Werkhouding in de installatietechniek

In de installatiebranche wordt vaak gewerkt in belastende houdingen. Denk aan tillen, knielen, boven schouderhoogte werken of werken in kleine ruimtes. Hierdoor is de kans op lichamelijke klachten groter. Let daarom op de volgende punten:

  • Gebruik hulpmiddelen bij het tillen van zware materialen
  • Wissel regelmatig van werkhouding
  • Voorkom langdurig werken in dezelfde positie
  • Til zoveel mogelijk vanuit de benen en niet vanuit de rug
  • Werk zoveel mogelijk tussen knie- en schouderhoogte
  • Gebruik kniebescherming bij langdurig knielen
  • Draag stevige en ondersteunende werkschoenen
  • Neem op tijd rustmomenten tijdens fysiek zwaar werk

Afwisseling is het beste: waarom één ideale werkhouding niet bestaat

Langdurig in dezelfde houding werken belast het lichaam, zelfs wanneer de houding op zichzelf goed is. Daarom is afwisseling belangrijk tijdens het werk. Door regelmatig te wisselen tussen zitten, staan en lopen blijven spieren actief en wordt de belasting beter verdeeld. Dit helpt om klachten en vermoeidheid te voorkomen.

Is staand werken beter dan zitten?

Staand werken vermindert de druk op de onderrug en houdt de bloedsomloop actiever dan langdurig zitten, maar langdurig staan belast op zijn beurt de benen, knieën en onderrug. Het gezondst is daarom om regelmatig af te wisselen tussen zitten, staan en bewegen, bijvoorbeeld elk half uur. Een zit-sta bureau maakt dit wisselen praktisch eenvoudiger.

Werkhouding en de RI&E

Fysieke belasting door een verkeerde werkhouding is een verplicht onderdeel van de RI&E (Risico-Inventarisatie & -Evaluatie). Werkgevers moeten dit als volgt aanpakken:

  1. Risico’s inventariseren: breng in kaart welke werkzaamheden een verkeerde werkhouding veroorzaken, zoals langdurig zitten, tillen of knielen.
  2. Risico’s evalueren: bepaal welke functies of taken het grootste risico op klachten met zich meebrengen.
  3. Maatregelen treffen: zorg voor ergonomische hulpmiddelen, instructie en voldoende afwisseling in werkzaamheden.
  4. Opvolgen: herzie de aanpak bij nieuwe werkzaamheden of terugkerende klachten.

Bij bedrijven waar fysieke belasting een grote rol speelt, kan een verdiepende RI&E specifiek gericht op fysieke belasting gewenst zijn. Hiermee breng je risico’s rondom werkhouding en fysieke belasting nog gedetailleerder in kaart dan in de reguliere RI&E, wat helpt om gerichtere maatregelen te treffen.

Meer weten over de juiste werkhouding? Bekijk het in de Veiligheidsapp

Wil je meer informatie over de juiste werkhouding? In de Veiligheidsapp vind je een stappenplan zodat je altijd een goede werkhouding aanneemt. Heb je daarnaast nog vragen? Neem dan gerust contact op met een van onze adviseurs.

Meer weten over de juiste werkhouding?

Veelgestelde vragen over werkhouding

Hoe herken je een slechte werkhouding?
Hoe kun je je werkhouding verbeteren?
Hoe vaak moet je bewegen tijdens kantoorwerk?
Wat is de juiste hoek voor knieën en heupen bij beeldschermwerk?
Moet je vanuit de benen of vanuit de rug tillen?

Schrijf je in en ontvang de nieuwsbrief

"*" geeft vereiste velden aan